Την έντονη αντίδραση της Ένωσης Δήμων Κύπρου προκάλεσαν οι αναφορές του Γενικού Διευθυντή της Γενικής Διεύθυνσης Περιβάλλοντος, δρος Κώστα Κωνσταντίνου, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Πολίτης», για τον σχεδιασμό εφαρμογής του συστήματος «Πληρώνω Όσο Πετώ».
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το ΠΟΠ αναμένεται να εφαρμοστεί καθολικά από τις αρχές του 2027. Ο κ. Κωνσταντίνου ανέφερε, ωστόσο, ότι η χωριστή συλλογή οργανικών αποβλήτων από όλα τα νοικοκυριά δεν θα μπορεί να εφαρμοστεί ταυτόχρονα. Χαρακτήρισε μάλιστα «ουτοπία» την πλήρη εφαρμογή του διαχωρισμού των οργανικών στην πηγή μέχρι την 1η Ιανουαρίου του 2027, καθώς απαιτούνται νέες υποδομές, εξοπλισμός, χρηματοδότηση και εξειδικευμένα απορριμματοφόρα.
Σε πρώτη φάση, εντός του 2027, ο σχεδιασμός προβλέπει χωριστή συλλογή οργανικών κυρίως από μεγάλους παραγωγούς, όπως ξενοδοχεία, εστιατόρια, νοσοκομεία και στρατόπεδα. Δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί εάν η συλλογή θα γίνεται από τις τοπικές αρχές ή μέσω συμβάσεων των επιχειρήσεων με αδειοδοτημένους μεταφορείς και μονάδες επεξεργασίας. Για την καθολική συλλογή οργανικών από τα νοικοκυριά δεν έχει καθοριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία, καθώς θα εξαρτηθεί από την ετοιμότητα κάθε τοπικής αρχής και την ανάπτυξη των απαραίτητων υποδομών.
Σε ό,τι αφορά ακριβώς αυτές τις υποδομές, ο κ. Κωνσταντίνου ανέφερε ότι υφιστάμενες ιδιωτικές εγκαταστάσεις διαθέτουν κάποια πρόσθετη δυναμικότητα και μπορούν αρχικά να καλύψουν μεγάλους παραγωγούς σε Λευκωσία, Λεμεσό, Λάρνακα και Πάφο. Στην ελεύθερη επαρχία Αμμοχώστου, ωστόσο, δεν υπάρχουν αντίστοιχες εγκαταστάσεις. Παράλληλα, έχουν δεσμευθεί περίπου 20 εκατομμύρια ευρώ για νέα μονάδα επεξεργασίας οργανικών αποβλήτων, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει αποφασιστεί πού θα κατασκευαστεί.
Οι αναφορές αυτές προκάλεσαν την αντίδραση της Ένωσης Δήμων, η οποία κάνει λόγο για σοβαρές αντιφάσεις στον σχεδιασμό. Όπως επισημαίνει, από τη μια ανακοινώνεται υποχρεωτική εφαρμογή του «Πληρώνω Όσο Πετώ» μέσα σε λίγους μήνες και από την άλλη αναγνωρίζεται ότι βασικές προϋποθέσεις για τη λειτουργία του συστήματος δεν έχουν ακόμη διασφαλιστεί.
Ιδιαίτερα προβληματική θεωρεί η Ένωση την έναρξη του ΠΟΠ χωρίς χωριστή συλλογή οργανικών από τα νοικοκυριά. Υποστηρίζει ότι με αυτό τον τρόπο περιορίζεται σημαντικά η δυνατότητα του πολίτη να μειώσει τα σύμμεικτα απορρίμματά του και, κατ’ επέκταση, τη χρέωσή του, με κίνδυνο ένα περιβαλλοντικό μέτρο να μετατραπεί τελικά σε πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση.
Η Ένωση Δήμων τονίζει ότι Δήμοι και πολίτες δεν μπορούν να επωμιστούν το κόστος καθυστερήσεων στις κρατικές υποδομές και έχει ήδη ζητήσει συνάντηση με τον νέο Υπουργό Γεωργίας. Ζητεί να παρουσιαστεί ολοκληρωμένο και εφαρμόσιμο εθνικό σχέδιο, με σαφές χρονοδιάγραμμα, εξασφαλισμένη χρηματοδότηση και ξεκάθαρο καταμερισμό αρμοδιοτήτων πριν από την καθολική εφαρμογή του συστήματος.
Χάρης Παναγιώτου