Στις 3 Νοεμβρίου γιορτάζει στην Κύπρο ο Άη Γιώργης του Σπόρου. Γιατί ξεκινάει η σπορά, και από τα παλιά χρόνια πήγαιναν οι άνθρωποι τους σπόρους στην εκκλησία για να τους ευλογήσει ο παπάς και εύχονταν να έχει βροχές ο Νοέμβριος, ο Σποριάς ή Μεσοσπορίτης όπως λέγεται αλλιώς ο μήνας, λόγω της σποράς των δημητριακών και των οσπρίων. Στις μέρες μας, διαβάζω ότι γιορτάζεται από τους Μαρωνίτες της Κύπρου με μεγάλη συγκίνηση και προσέλευση κόσμου από ολόκληρο το νησί ο Άη Γιώργης του Σπόρου στον κατεχόμενο Κορμακίτη, στην παραλία του Κόρνου, στο παρεκκλήσι του Αγίου Γεωργίου του Σπόρου, εκκλησάκι που χτίστηκε το 1852. Με λειτουργία και μετά με γλέντι, με τραγούδια και χορούς, θυμούνται οι άνθρωποι και γιορτάζουν τα βασικά και αναντικατάστατα της ζωής.
Στις 3 Νοεμβρίου γιορτάζει και ο Άη Γιώργης ο μεθυστής. Γιατί εκείνη την ημέρα, από παλιά άνοιγαν το πρώτο κρασί της χρονιάς και το πήγαιναν στην εκκλησία για ευλογία. Σήμερα, στην Πάρο και στην Κάρπαθο, αλλά και σε άλλα νησιά των Κυκλάδων και των Δωδεκανήσων, στις 3 του Νοέμβρη, οργανώνουν παραδοσιακές γιορτές και αναβιώνουν έθιμα αιώνων. Στην Κρήτη όμως ο Άη Γιώργης ο Μεθυστής έχει την τιμητική του.
Ο Άη Γιώργης του Σπόρου και ο Άη Γιώργης ο Μεθυστής δεν άλλος από τον γνωστό μας Άη Γιώργη τον τροπαιοφόρο, ο οποίος γιορτάζει στις 23 Απριλίου. Όμως, επειδή οι άνθρωποι πάντα ήθελαν τους θεούς και τους αγίους τους δίπλα τους στα σημαντικά της καθημερινής ζωής, πήραν μιαν αφορμή που αφορούσε τον Άη Γιώργη, πήραν και μιαν αιτία, που αλλού ήταν η σπορά και αλλού το πρώτο κρασί της χρονιάς, και έφτιαξαν έναν καινούργιο Άγιο, που αλλού τον είπαν του Σπόρου ή Σποράρη, αλλού τον είπαν Κρασά ή Μεθυστή. Γυρνώντας πίσω, κάπου στον 4ο αιώνα, λέγεται πως εγκαινιάστηκε ο ναός που έφτιαξαν στη Λύδδα της Παλαιστίνης οι χριστιανοί, για να τιμήσουν τον Άγιο Γεώργιο. Εκεί είχε γεννηθεί και εκεί μετέφεραν τα οστά του μετά τον θάνατό του. Η εκκλησία λοιπόν αναφέρει την 3η Νοεμβρίου ως την ημέρα ανακομιδής των λειψάνων του Αγίου Γεωργίου, και έτσι φτάσαμε αυτή την ημέρα στον εορτασμό του Άη Γιώργη του Σπόρου και του Μεθυστή. Σε πολλά μέρη της Ελλάδας, κυρίως στην Κρήτη, ο Άη Γιώργης ο μεθυστής γιορτάζεται με λύρες, γλέντια και οινοποσίες, μια που αυτή την ημέρα ανοίγουν τα βαρέλια με το νέο κρασί της χρονιάς, το δοκιμάζουν και γλεντούν. Διαβάζω πως η γιορτή έχει τις ρίζες της στα αρχαία χρόνια, όπως συνήθως, τότε που οι Αθηναίοι με το νέο κρασί της χρονιάς έκαναν σπονδές έξω από το ιερό του Διονύσου.
Από τον 6ο αιώνα π.Χ, όταν η Σαπφώ καλούσε την Αφροδίτη «σε κάλυκες χρυσούς ετοιμασμένο με λεπτή τέχνη νέκταρ του τραπεζιού τους φίλους να κεράσεις», μέχρι τις μέρες μας που ο Γιώργος Σεφέρης έγραψε «Στάξε στη λίμνη / μόνο μια στάλα κρασί / και σβήνει ο ήλιος.», ας έχουμε τον Άη Γιώργη τον μεθυστή αφορμή και το καλό κρασί αιτία, για να διαβαίνουμε τους αιώνες με όσα αυτή η Γη εξακολουθεί να μας δίνει απλόχερα. Ας έχουμε και τον Άη Γιώργη του σπόρου ως αφορμή για να σεβόμαστε τον κόπο των ανθρώπων που σπέρνουν και δουλεύουν τη Γη, κόντρα στις δυσκολίες του καιρού και της νέας εποχής…
Επιμέλεια – Παρουσίαση: Ειρήνη Λαλάκη