Δύο έργα από την Κύπρο έχουν τιμηθεί φέτος στα Βραβεία Πολιτιστικής Κληρονομιάς/ Europa Nostra 2026, αναδεικνύοντας μέσω της πολιτιστικής έρευνας την Κυπριακή παράδοση, την σύγχρονη ιστορία του νησιού και την δυναμική της κοινωνικής συμμετοχής.
Στον κατάλογο των ευρωπαϊκών βραβείων τα οποία ανακοινώθηκαν την Τρίτη 21/4 από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Europa Nostra, στην κατηγορία της έρευνας τιμάται το ερευνητικό έργο της Νικολέττας Δημητρίου «Ο Κύπριος Βιολάρης» (The Cypriot Fiddler).
Σύμφωνα με την ανακοίνωση για την βράβευση «Ο Κύπριος Βιολάρης» (The Cypriot Fiddler) αποτελεί μια μακροχρόνια εθνογραφική έρευνα που καταγράφει τις ζωές και τις μαρτυρίες Ελληνοκύπριων και Τουρκοκύπριων παραδοσιακών μουσικών. Για τους σκοπούς της μελέτης χρειάστηκαν περισσότερα από 15 χρόνια επιτόπιας έρευνας, συνεντεύξεων και οπτικοακουστικού υλικού.
Το έργο διασώζει προφορικές αφηγήσεις και ιδιώματα της κυπριακής διαλέκτου καταγράφει μουσικές πρακτικές που μεταδίδονταν προφορικά φωτίζει την κοινή πολιτιστική ζωή πριν από τη διαίρεση της Κύπρου.
Το υλικό παρουσιάζεται μέσα από βιβλίο, ντοκιμαντέρ και ανοιχτή ψηφιακή πλατφόρμα, διασφαλίζοντας την προσβασιμότητα και τη διαχρονική του αξία. Η κριτική επιτροπή των βραβείων υπογράμμισε ότι το έργο «προστατεύει μια κοινή άυλη πολιτιστική κληρονομιά και ενισχύει την κατανόηση μεταξύ των κοινοτήτων, ενθαρρύνοντας τις νέες γενιές να εκτιμήσουν την παραδοσιακή μουσική έκφραση».
Στην κατηγορία της Ευαισθητοποίησης και Συμμετοχής Πολιτών, βραβεύτηκε το έργο «Sector 2: Nicosia – The Green Line Project» του Λεβέντειου Δημοτικού Μουσείου Λευκωσίας, που εστιάζει στην ιστορία της Πράσινης Γραμμής στη Λευκωσία, μέσα από έρευνα, έκθεση και δράσεις που ενθαρρύνουν τον διάλογο μεταξύ των κοινοτήτων.
Το έργο «Sector 2: Nicosia – The Green Line Project» αποτελεί σύλληψη, ανάπτυξη και υλοποίηση της ομάδας του Μουσείου και επαναπροσεγγίζει τη δημιουργία της Πράσινης Γραμμής που διατρέχει τη Λευκωσία μέσα από τη ματιά των ανθρώπων της πόλης και το κοινό τραύμα που αυτοί εξακολουθούν να βιώνουν.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά το γεγονός ότι η απονομή των βραβείων θα πραγματοποιηθεί φέτος στην Κύπρο και συγκεκριμένα στο Δημοτικό Θέατρο Δημοτικό Θέατρο Λευκωσίας, στις 28 Μαΐου, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Συνόδου Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Κατά τη διάρκεια της τελετής, θα ανακοινωθούν τα ονόματα πέντε νικητών του Μεγάλου Βραβείου (Grand Prix) -οι οποίοι επιλέχθηκαν μεταξύ των φετινών νικητών- και ενός νικητή του Βραβείου Κοινού, καθένας από τους οποίους θα λάβει €10.000. Η ηλεκτρονική ψηφοφορία για το Βραβείο Κοινού ξεκινά σήμερα.