Τα αποκριάτικα τραγούδια, είναι σκωπτικά, αθυρόστομα, διακωμωδούν, αναπαριστούν, και αν είσαι σεμνότυφος, σε κάνουν να κοκκινίζεις. Η Δόμνα Σαμίου το 1994 συγκέντρωσε 24 από αυτά σε έναν δίσκο, καταγράφοντας για πρώτη φορά τη ζώσα αποκριάτικη παράδοση. Όπως πάντα, προκλήθηκαν διάφορες υποκριτικές αντιδράσεις σεμνοτυφίας…
Ο εθνομουσικολόγος Λάμπρος Λιάβας περιέγραψε εξαιρετικά τον χαρακτήρα του εορτασμού της Αποκριάς, κόντρα σε κάθε υποκρισία ή αστική ψευτοηθική: «Ο ίδιος χωρικός», γράφει «που ως το μεσημέρι της Καθαρής Δευτέρας χόρευε με ομοιώματα φαλλών και τολμηρές αθυροστομίες, αμέσως μετά συμμετείχε στον πρώτο εσπερινό της Σαρακοστής, ψάλλοντας το “Κύριε των Δυνάμεων”!».
Το τραγούδι «Πώς το τρίβουν το πιπέρι» έχει τις ρίζες του στα βυζαντινά χρόνια, έχει όλα τα χαρακτηριστικά των σκωπτικών τραγουδιών της αποκριάτικης παράδοσης, φέρνει όμως μαζί του μια ιστορία από την Τουρκοκρατία…
Τα παραδοσιακά αποκριάτικα τραγούδια, όπως έλεγε η Δόμνα Σαμίου, «εκπληρούν κατ’ αρχήν μια ανάγκη παλιότερη απ’ την ντροπή. Την ανάγκη του εξευμενισμού της γης για να καρπίσει». Σκωπτικά, σκανδαλιάρικα, προκλητικά, σκαμπρόζικα ή μυλλωμένα, τα αποκριάτικα τραγούδια της παράδοσής μας είναι ο αυτοσχεδιαστικός και γνήσιος τρόπος των ανθρώπων να διασκεδάζουν, να γλεντούν, να αισθάνονται (κι ας μην το ξέρουν πια) βαθιά δεμένοι με τις πανάρχαιες γιορτές της γονιμότητας, τις διονυσιακές γιορτές και το προαιώνιο ένστικτο του ζευγαρώματος.
Επιμέλεια – Παρουσίαση: Ειρήνη Λαλάκη

