*Δεξιά: Πηγή φωτογραφίας: Lifo, Αρχείο Κ.Π.Καλαϊτζίδη
Στις 15 Σεπτεμβρίου του 1938 πέθανε ο σημαντικότερος γλύπτης της σύγχρονης Ελλάδας: ο Γιαννούλης Χαλεπάς. Όλοι ξέρουμε την Κοιμωμένη του. Ας πάρουμε σήμερα την αφορμή για να μάθουμε κάτι περισσότερο για ‘κείνον.
Γεννημένος το 1851, στην Τήνο, στον Πύργο, το χωριό των μαρμαροτεχνιτών, ο Γιαννούλης Χαλεπάς ήταν ο πρώτος από τα πέντε παιδιά του Ιωάννη και της Ειρήνης. Ο μικρός Γιαννούλης μεγάλωσε μέσα στα μάρμαρα, τη σκόνη και τους ήχους των σφυριών, καθώς ο πατέρας του ήταν ένας από τους σημαντικότερους μαρμαροτεχνίτες και επιχειρηματίες εκείνης της εποχής, καθώς από το εργαστήρι του στην Τήνο, τότε τον 19ο αιώνα, ανέπτυξε σημαντική επιχειρηματική δραστηριότητα με συμφωνίες και πωλήσεις που έφταναν μέχρι τη Σμύρνη και το Βουκουρέστι.
Στα 18 του χρόνια ο Γιαννούλης Χαλεπάς βρέθηκε στην Αθήνα για να σπουδάσει γλυπτική, στο Σχολείον των Τεχνών, αυτό που αργότερα έγινε η Σχολή Καλών Τεχνών. Όμως πριν φτάσει εδώ ο Γιαννούλης Χαλεπάς, είχε υποστεί όλη την πίεση του πατέρα του για να τον κάνει έμπορο επιχειρηματία, και την βίαιη επιμονή της μητέρας του, η οποία πίστευε ότι η μαρμαρογλυπτική είναι κατώτερη δουλειά, και τον έδερνε κάθε φορά που τον έβρισκε παιδάκι ακόμα να παρακολουθεί κρυφά τον πατέρα του στο εργαστήριό του.
Ο Γιαννούλης Χαλεπάς αποδείχθηκε πως γεννήθηκε για να σμιλεύει το μάρμαρο, να του δίνει πνοή, να φτιάχνει μορφές που έλεγαν όσα ένιωθε. Τελικά, με υποτροφία πήγε στο Μόναχο, συνεχίζοντας τις σπουδές του στη Βασιλική Ακαδημία, όπου και αμέσως είδαν το ταλέντο και τη μεγαλοφυΐα του. Ο Γιαννούλης Χαλεπάς δεν ξέρει λέξη γερμανικά, μα είχε τέτοια αντίληψη στην τέχνη του, που αρκεί. Στη σχολή του έρχεται πρώτος και όλοι μιλούν για την καταπληκτική δεξιοτεχνία και για την τελειότητα της τέχνης του. Ο καθηγητής του μάλιστα λέει: από αυτή την αίθουσα μια μέρα θα προκύψει ένα μεγάλο καλό για την Ελλάδα.
Στη συνέχεια έγιναν πολλά και ο Γιαννούλης Χαλεπάς κατέληξε στο ψυχιατρείο, όπου έμεινε για 14 ολόκληρα χρόνια. Στα 65 του χρόνια, με επιμονή και κόντρα σε όλες τις αντιξοότητες θα ξεκινήσει από την αρχή να κάνει αυτό που αγαπάει. Στα 76 του χρόνια θα γνωρίσει επιτέλους την αναγνώριση και μέχρι το τέλος τη ζωής του και τα 87 του χρόνια θα δημιουργεί ασταμάτητα. Το ταλέντο, οι αντοχές, η επιμονή και η δύναμη που τον ένωσαν βαθιά με την τέχνη του, αν και αργά, τελικά νίκησαν.
Επιμέλεια – Παρουσίαση: Ειρήνη Λαλάκη