Στις 2 Αυγούστου του 2026 ο Λάκης Χαλκιάς πέρασε τη στερνή την πύλη και μετά από 83 χρόνια έφυγε από τη ζωή. Και σκέφτομαι πως εκεί, στην πατρίδα του την Ήπειρο, τα λιθάρια, τα έλατα και τα κρυστάλλινα ποτάμια σίγουρα θα έχουν γι’αυτόν ένα περήφανο μοιρολόι.
Ο Λάκης Χαλκιάς γεννήθηκε στα Γιάννενα το 1943. Ο πατέρας του Τάσος Χαλκιάς για χρόνια μάγευε τον κόσμο όλο με το κλαρίνο του. Πηγαίνοντας 150 χρόνια πίσω, εκεί βρίσκουμε τις ρίζες της μουσικής οικογένειας των Χαλκιάδων, άνθρωποι που πορεύθηκαν με φτώχεια, στερήσεις, πολέμους, μα πάνω απ’ όλα με τη μουσική. Ακολούθησαν βήμα βήμα την παράδοση που στη συνέχεια δημιούργησαν και οι ίδιοι. Σ΄αυτή την οικογένεια μεγάλωσε ο Λάκης Χαλκιάς, που οι περισσότεροι από μας τον ξέραμε ως τραγουδιστή, οι συντοπίτες του Ηπειρώτες όμως, αλλά και οι συνάδελφοί του φαντάζομαι, σίγουρα γνώριζαν ότι ο Λάκης Χαλκιάς εκτός από τη ξεχωριστή φωνή του έπαιζε κιθάρα, μπουζούκι, λαούτο, τζουρά και ούτι.
Τώρα που πέθανε, μάθαμε όλοι το βιογραφικό του Λάκη Χαλκιά. Ότι στα 16 του εργαζόταν ήδη ως επαγγελματίας μουσικός, ότι ξεκίνησε στη δισκογραφία όταν ήταν 18 χρονών με λαϊκά τραγούδια του Θόδωρου Δερβενιώτη και του Κώστα Βίρβου, ότι συνεργάστηκε με τον Βαμβακάρη, τον Τσιτσάνη, τον Παπαϊωάννου μέχρι την Μπέλλου, τον Καζαντζίδη, τον Μπιθικώτση… Μάθαμε ότι το 1967 βρέθηκε στην Αμερική για να μην τον συλλάβουν οι χουντικοί, εκεί για 4 χρόνια διέπρεψε ως μουσικός και τραγουδιστής στην ομογένεια, συνεργάστηκε μέχρι και με τον Άντονι Κουίν για τον Ζορμπά. Και μετά από όλα αυτά θυμηθήκαμε τη συνεργασία του με τον Γιάννη Μαρκόπουλο. Τραγούδησε ο Λάκης Χαλκιάς τους ποιητές, τραγούδησε στους Ελεύθερους Πολιορκημένους του Διονύσιου Σολωμού με την Ειρήνη Παπά και τον Νίκο Ξυλούρη, τραγούδησε Γιώργο Σεφέρη, τραγούδησε στο Οροπέδιο Μιχάλη Κατσαρό, τραγούδησε Μάνο Ελευθερίου στη Θητεία μαζί με τον Χαράλαμπο Γαργανουράκη, τραγούδησε στον Θεσσαλικό κύκλο του Κώστα Βίρβου μαζί με τον Παύλο Σιδηρόπουλο, τραγούδησε ο Λάκης Χαλκιάς με τη Βίκυ Μοσχολιού και στους Μετανάστες του Γιώργου Σκούρτη.
Τραγούδησε κι άλλα πολλά ο Λάκης Χαλκιάς, από τα παραδοσιακά της Ηπείρου, την Οδύσσεια του Νίκου Μαμαγκάκη και τα Μικροαστικά του Λουκιανού Κηλαηδόνη, μέχρι τα λαϊκά του Βαγγέλη Κορακάκη, τραγούδια Αφρικανών ποιητών κατά του απαρτχάιντ, τραγούδια Παλαιστίνιων ποιητών, τραγούδησε και την «Πικραμένη γενιά» του Γιάννη Ρίτσου και του Μάριου Τόκα.
Το 1995 ο Λάκης Χαλκιάς παρουσίασε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών την παράσταση «2.500 Χρόνια Ελληνική Μουσική (Από τον Όμηρο μέχρι σήμερα)». Μετά από συστηματική μελέτη 12 χρόνων, ο Λάκης Χαλκιάς παρουσίασε, αργότερα στην Κύπρο, στην Γερμανία και στην Αυστραλία, παρουσίασε τη συνέχεια της ελληνικής μουσικής, από το 500 π.Χ, μέχρι τις μέρες μας περνώντας φυσικά από τη βυζαντινή μουσική, το δημοτικό, το ρεμπέτικο, το λαϊκό μας τραγούδι, και φτάνοντας από τον Όμηρο και τον Ευρυπίδη στους σημερινούς ποιητές. Ο ίδιος έλεγε πως αυτό είναι το έργο της ζωής του και η μουσική παρακαταθήκη που μας αφήνει.
Ποιος τα έμαθε όλα αυτά; Πολύ λίγοι. Την απάντηση ας την ψάξουμε όλοι μας στις επιλογές μας…
Επιμέλεια – Παρουσίαση: Ειρήνη Λαλάκη