Την 1η Ιουνίου του 1968 η Έλεν Κέλερ ήταν 88 χρονών και πέθανε στον ύπνο της. Και αυτή είναι μια πρόταση που μας δίνει την πληροφορία πως μια γυναίκα έζησε 88 χρόνια και είχε και έναν ήσυχο θάνατο. Όμως ο λόγος που θυμόμαστε σήμερα την Έλεν Κέλερ είναι η ζωή της. Καθώς αυτή η γυναίκα, που γεννήθηκε το 1880, πάλι μήνας Ιούνιος ήταν, έζησε τα 86 από τα 88 χρόνια της ζωής της χωρίς να βλέπει και χωρίς να ακούει. Όμως έμαθε να διαβάζει, μορφώθηκε, έγινε συγγραφέας, ήταν εκείνη ο πρώτος τυφλός και κωφός άνθρωπος που αποφοίτησε από το πανεπιστήμιο, έμαθε γερμανικά, γαλλικά, λατινικά και ελληνικά, άκουγε δε με τον δικό της τρόπο τη μουσική, καθώς αντιλαμβανόταν τον ρυθμό. Μάλιστα στο βιβλίο της με τίτλο «Η ιστορία της ζωής μου», η Έλεν Κέλερ έχει γράψει: «Νομίζω ότι τα ελληνικά είναι η πιο όμορφη γλώσσα που ξέρω. Αν είναι αλήθεια ότι το βιολί είναι το πιο μουσικό από όλα τα όργανα, τότε τα ελληνικά είναι το βιολί της ανθρώπινης σκέψης. Όταν διαβάζω τα ωραιότερα κομμάτια της Ιλιάδας, μια ψυχική δύναμη με ανεβάζει πάνω από τα μικρά και τα καθημερινά. Τα φυσικά μου όρια ξεχνιώνται, κι ο κόσμος μου είναι ψηλά, το μήκος, το πλάτος και το βάθος του ουρανού είναι δικά μου! Έτσι γράφει η Έλεν Κέλερ, η οποία χρησιμοποιώντας τον κώδικα ανάγνωσης και γραφής Μπράιγ, διάβασε και έγραψε πολύ περισσότερο, εκείνη που δεν έβλεπε, διάβασε και έγραψε πολύ περισσότερο από πολλούς από μας που έχουμε την όραση μας και την πετάμε από δω κι από ‘κει… Χρησιμοποιώντας και την αφή της, εκτός φυσικά από την ψυχή της, η Έλεν Κέλερ, αυτή που ήταν κωφή, άκουγε μουσική, την ένιωθε και την απολάμβανε πολύ περισσότερο από μας που έχουμε τη ακοή μας και τη γεμίζουμε σκουπίδια.
Η Έλεν Κέλερ στα δύσκολα 88 χρόνια που έζησε σ’ αυτή τη Γη, έκανε πολλά και σημαντικά: μελέτησε συστηματικά ξένους συγγραφείς και φιλοσόφους, σε 11 χρόνια ταξίδεψε σε 35 χώρες δίνοντας διαλέξεις, εκείνη που κωφή καθώς ήταν (και όχι κωφάλαλη όπως λανθασμένα συνηθίζουμε, μια που ο κωφός έχει λαλιά αλλά δεν ακούει για να την αναπτύξει), εκείνη λοιπόν, η Έλεν Κέλερ που φυσικά και δεν άκουγε τη φωνή της, έκανε όμως για χρόνια λογοθεραπεία γιατί ήθελε να μιλήσει στους ανθρώπους για τα δικαιώματά τους, υποστήριξε ενεργά και από πολύ νωρίς την άδικη μεταχείριση των εργατών, τον ρατσισμό κατά των Αφροαμερικανών, το δικαίωμα ψήφου των γυναικών, τα δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρίες. Είχε ενεργή συμμετοχή στο Σοσιαλιστικό κίνημα της Αμερικής μέχρι και την δεκαετία του 1920, τάχθηκε ενεργά κατά του πολέμου, δεν δίστασε να εναντιωθεί δημόσια στον «δημοκρατικό» πρόεδρο Γούντροου Ουίλσον, όταν εκείνος έβαλε τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν υιοθέτησε τον φυλετικό διαχωρισμό εξουσιοδοτώντας τα ομοσπονδιακά υπουργεία να διαχωρίζουν τους μαύρους από τους λευκούς εργαζομένους τους, όταν συνέχισε την επεκτατική πολιτική στη Λατινική Αμερική. Η Έλεν Κέλερ ίδρυσε σωματεία, συλλόγους και ενώσεις πολιτικών ελευθεριών και έμπρακτης στήριξης των αναπήρων και των αδυνάμων, εξασφαλίζοντας χρηματοδότηση, και προσπαθώντας να αφυπνίζει συνειδήσεις και να ενεργοποιήσει πολιτικές που θα σέβονταν τον άνθρωπο, το δίκαιο και την ισότητα.
Η Έλεν Κέλερ έφτασε μέχρι την Ιαπωνία και τη Νέα Ζηλανδία για να μιλήσει και να υπερασπιστεί τους ανάπηρους, τους αδύναμους, τις γυναίκες, την ισότητα, την ειρήνη, τη θαυμάσια ανθρώπινη φύση στην οποία έλεγε ότι πίστευε βαθιά.
Έγραψε 12 βιβλία, το πρώτο από αυτά στα 11 της χρόνια, έγραψε και την αυτοβιογραφία της στα 22 της χρόνια, για να μιλήσει για τις αναπηρίες της και τους τρόπους με τους οποίους αντεπεξήλθε στις δυσκολίες. Μέχρι το τέλος της ζωής της αγωνίστηκε για όσα πίστευε, και όλα αυτά τα κατάφερε χάρη στην δασκάλα της Άννα Σάλιβαν που ήταν δίπλα της για 50 χρόνια. Η Έλεν Κέλερ όμως κατάφερε όλα αυτά τα σπουδαία που έκανε, και που αξίζει να τα μάθουμε κάποτε, χάρη στην πίστη, την επιμονή, τη μελέτη, τη δύναμη που έκρυβε μέσα της, χάρη στον υπέροχο κόσμο που έφτιαξε η ίδια με τεράστια αντοχή και θαυμαστή αισιοδοξία. Όπως άλλωστε έλεγε η ίδια: «Κανένας πεσιμιστής δεν ανακάλυψε ποτέ τίποτα για τα άστρα, δεν ταξίδεψε σε μια αχαρτογράφητη περιοχή, δεν άνοιξε νέες πόρτες για το ανθρώπινο πνεύμα». Έλεγε και κάτι άλλο η Έλεν Κέλερ: «Ποτέ μη σκύβεις το κεφάλι. Κράτα το πάντα ψηλά. Κοίτα τον κόσμο στα μάτια».
Επιμέλεια – Παρουσίαση: Ειρήνη Λαλάκη