Στο πρώτο σημαντικό διδακτικό έγγραφο του Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ κατά τη διάρκεια της θητείας του, το οποίο είχε εκτενή αναφορά στους κινδύνους της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ), περιλαμβάνεται και η πιο ξεκάθαρη μέχρι σήμερα συγγνώμη για την εμπλοκή της Καθολικής Εκκλησίας στη νομιμοποίηση της δουλείας και την καθυστέρηση της καταδίκης της για αιώνες.
Η παπική συγγνώμη του Πάπα περιλαμβάνεται σ’ ένα έγγραφο που είναι γνωστό ως «εγκύκλιος»: τυπικά, είναι μια επιστολή προς τους Καθολικούς επισκόπους, η οποία όμως τις τελευταίες δεκαετίες είναι ο τρόπος με τον οποίο ένας ποντίφικας μεταδίδει μηνύματα στον κόσμο.
Στην εγκύκλιο με τίτλο “Magnifica Humanitas” («Υπέροχη Ανθρωπότητα») ο Πάπας Λέων ζήτησε ειλικρινά χάρη στο όνομα της Εκκλησίας, τονίζοντας ότι είναι «αδύνατο να μην νιώθει κανείς βαθιά θλίψη όταν συλλογίζεται τα τεράστια βάσανα και την ταπείνωση που υπέστησαν τόσοι πολλοί άνθρωποι».
Ο Λέων σημείωσε ότι οι καθολικές αρχές κατά καιρούς ανταποκρίθηκαν σε αιτήματα ηγεμόνων «ρυθμίζοντας και νομιμοποιώντας μορφές υποδούλωσης» και αναγνώρισε ότι κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, ακόμη και εκκλησιαστικά ιδρύματα είχαν τους δικούς τους σκλάβους. «Αυτό αποτελεί μια πληγή στη χριστιανική μνήμη», είπε.
Μεταξύ του 16ου και του 19ου αιώνα, 12-15 εκατομμύρια Αφρικανοί μεταφέρθηκαν κυρίως στην Καραϊβική και την αμερικάνικη ήπειρο, με περίπου δύο εκατομμύρια να πεθαίνουν κατά τη διάρκεια του ταξιδιού.
Τον Απρίλιο, ο Πάπας Λέων ολοκλήρωσε μια 11ήμερη περιοδεία σε χώρες της στην Αφρικής – η πρώτη του επίσκεψη στην ήπειρο ως ποντίφικας – όπου έκανε αρκετά αιχμηρά σχόλια, όπως η επίθεση κατά των ξένων συμφερόντων που εκμεταλλεύονται τον πλούτο της Αφρικής για το κέρδος.
Η Γκάνα χαιρέτισε την απολογία του Πάπα Λέοντα ΙΔ΄ για τον ιστορικό ρόλο της Καθολικής Εκκλησίας στη δουλεία, χαρακτηρίζοντάς την ως «πράξη ηθικού θάρρους» που είναι σημαντική για την παγκόσμια επιδίωξη της αλήθειας, της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και της δικαιοσύνης, αλλά και ένα σημαντικό βήμα προς την επούλωση, τη συμφιλίωση και μια δίκαιη κοινωνία.
Αυτή η χώρα της Δυτικής Αφρικής ήταν ένα σημαντικό κέντρο για το απάνθρωπο διατλαντικό δουλεμπόριο και εδώ και καιρό ηγείται των προσπαθειών για αποζημιώσεις και συγγνώμη από τις δυτικές χώρες για το δουλεμπόριο.
Η Γκάνα έφερε εις πέρας με επιτυχία μια σημαντική διπλωματική πρωτοβουλία στον ΟΗΕ τον περασμένο Μάρτιο, όταν ο παγκόσμιος οργανισμός εξέδωσε ψήφισμα που αναγνώριζε την υποδούλωση των Αφρικανών ως το «σοβαρότερο έγκλημα κατά της ανθρωπότητας». Επιπλέον, τον Ιούνιο πρόκειται να φιλοξενήσει μια διεθνή διάσκεψη για τα βήματα που πρέπει να γίνουν μετά την υιοθέτηση του ψηφίσματος του ΟΗΕ.
Από την πλευρά της, και η οργάνωση Human Rights Watch δήλωσε ότι η συγγνώμη του Πάπα σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα, όμως επισημαίνει ότι «οι συγγνώμες από μόνες τους δεν είναι αρκετές» και ότι μια πραγματική επανορθωτική δικαιοσύνη θα πρέπει να προχωρήσει περαιτέρω.
Πηγή: BBC