Στις 13 Φεβρουαρίου έχει οριστεί από την UNESCO η Παγκόσμια Ημέρα Ραδιοφώνου. Κι εμείς εδώ, στο Κανάλι 6, πάντα αυτή τη μέρα εννοείται πως θα γιορτάζουμε. Θα γιορτάζουμε το σπίτι μας. Την επικοινωνία μας. Τον τρόπο να συναντιόμαστε στα λόγια, τις μουσικές και τα τραγούδια. Θα γιορτάζουμε το πολύτιμο ραδιόφωνο.
Μια τέτοια μέρα, 13 Φεβρουαρίου το 1946 λειτούργησε για πρώτη φορά ο ραδιοφωνικός σταθμός του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Και η Ουνέσκο στην εισήγησή της για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Ραδιοφώνου αναφέρει: Σκοπός του εορτασμού μιας τέτοιας ημέρας είναι να τονιστεί η σπουδαιότητα του ραδιοφώνου ως Μαζικού Μέσου Επικοινωνίας. Είναι επίσης η ενθάρρυνση των διεθνών αλλά και των τοπικών ραδιοφωνικών σταθμών ώστε να προωθούν την ισότιμη πρόσβαση του καθενός στην πληροφορία αλλά και την ελευθερία έκφρασης στα ερτζιανά.
Αναζητώντας την ιστορία του ραδιοφώνου, θα πάμε πίσω, στα τέλη του 1800, όταν το 1873, ο Σκωτσέζος φυσικός Μάξγουελ, μίλησε πρώτος για τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα και τον επαλήθευσε 10 χρόνια μετά, το 1883, ο Γερμανός φυσικός Χερτζ, ο οποίος απέδειξε στο εργαστήριο την ύπαρξή των ραδιοκυμάτων με έναν πομπό και έναν δέκτη.. Δέκα χρόνια μετά τον Χερτζ, το 1893 ο Νίκολα Τέσλα πειραματίζεται ασταμάτητα με τα ραδιοκύματα, περιγράφει λεπτομερειακά τις βασικές αρχές της ραδιεκπομπής και σε διάλεξή του αποδεικνύει πως είναι εφικτή μια ραδιομετάδοση. Την άνοιξη του 1897, σ’ έναν πρόχειρο πειραματικό σταθμό έξω από τη Νέα Υόρκη, ο Νίκολα Τέσλα εξέπεμψε ραδιοσήματα σε απόσταση 40 χιλιομέτρων. Μερικούς μήνες μετά, το καλοκαίρι του 1897 ο Ιταλός εφευρέτης Μαρκόνι χρησιμοποιώντας τις κατοχυρωμένες πατέντες του Τέσλα, μετέδωσε ραδιοκύματα ασύρματης επικοινωνίας σε απόσταση 100 χιλιομέτρων, και το 1900 πια κατοχύρωσε στο όνομά του το ραδιόφωνο. Και παρ’ ό,τι το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ το 1943, αναγνώρισε ότι ο πραγματικός εφευρέτης του ραδιοφώνου ήταν ο Νίκολα Τέσλα, εμείς στα σχολεία μαθαίνουμε ακόμα ότι το ραδιόφωνο είναι εφεύρεση του Μαρκόνι…
Για πρώτη φορά μεταδόθηκε φωνή και μουσική μέσω ραδιοκυμάτων τα Χριστούγεννα του 1906 στη Νέα Υόρκη. Στην Ελλάδα το πρώτο ραδιόφωνο εκπέμπει το 1926, στη Θεσσαλονίκη, από τον Χρήστο Τσιγγιρίδη, στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης. Είναι η πρώτη πετυχημένη προσπάθεια στα Βαλκάνια και στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και 12 χρόνια μετά, το 1938, θα λειτουργήσει ο πρώτος εθνικός ραδιοφωνικός σταθμός Αθηνών. Στην Κύπρο τα πρώτα βήματα για τη δημιουργία της ραδιοφωνίας έγιναν επί Αγγλοκρατίας το 1951 και η πρώτη ζωντανή ραδιοφωνική μετάδοση της τελετής των εγκαινίων της Ραδιοφωνικής Υπηρεσίας της Κύπρου έγινε στις 4 Οκτωβρίου του 1953, σε τρεις γλώσσες: αγγλική, ελληνική και τουρκική.
Το ραδιόφωνο για να υπάρξει, και για να υπάρξει καλά, χρειάζεται εκατέρωθεν, και από τους ακροατές του και από τους δημιουργούς του, και από τον πομπό και από τον δέκτη, χρειάζεται το ραδιόφωνο αγάπη, πίστη, εμπιστοσύνη, φαντασία, όραμα, μεράκι, σεβασμό, κόπο, τρέλα, ρομαντισμό, ανεξαρτησία, ανοιχτή καρδιά, ευήκοα ώτα, ανήσυχα μυαλά, ωραία τραγούδια, σπάνιες μουσικές, χρειάζεται τόσα κι άλλα τόσα το ραδιόφωνο για να συνεχίσει να είναι αυτό που πραγματικά μπορεί να γίνει: το πιο άμεσο, το πιο δυνατό και λαϊκό, δηλαδή ένα μέσον επικοινωνίας για όλους, προσβάσιμο στον καθένα.
Επιμέλεια – Παρουσίαση: Ειρήνη Λαλάκη

